Samenwerken voor schone lucht

Fijn wonen in een gezonde omgeving. Daar werken we hard aan. Bij gezond wonen is schone lucht voor iedereen belangrijk. In Nijmegen is de lucht op plekken waar mensen wonen volgens de wet schoon genoeg. Dat meten en berekenen we regelmatig.

Toch blijft het nodig om te werken aan de luchtkwaliteit in Nijmegen, zodat we ook kunnen voldoen aan de strengere luchtkwaliteitsnormen voor 2030. Dit doen we met ons omgevingsprogramma luchtkwaliteit en door samen te werken met andere partijen. Ook u kunt helpen: bekijk hiervoor de tips op deze pagina.

Op deze pagina:

Bent u benieuwd hoe schoon de lucht is bij u in de buurt? Bekijk onze metingen van de luchtkwaliteit.

Uitstoot verlagen

Als gemeente werken we eraan om de uitstoot van de 5 grootste Nijmeegse bronnen van luchtvervuiling te verlagen. Hieronder vindt u per bron een aantal voorbeelden van de maatregelen die we nemen. Voor een compleet overzicht van wat we doen, bekijk ons omgevingsprogramma luchtkwaliteit 2026-2030. 

Maatregelen bron ‘verkeer’:

• Invoering van Zero Emissie Zones voor bestelbusjes en vrachtwagen
• Sloopregeling voor oude brommers
• Aanmoedigen gebruik deelvervoer

Maatregelen bron ‘binnenvaart’:

• Zorgen dat schepen die aanleggen stroom vanaf de kade kunnen krijgen (walstroom). Zo hoeven ze niet de motor aan te laten om stroom te gebruiken
• Op landelijk niveau aandacht vragen voor schone scheepvaart

Maatregelen bron ‘huishoudens’:

• Campagne om te zorgen voor minder houtstook
• Subsidie voor het laten verwijderen van kachel of haard

Maatregelen bron ‘industrie’:

•  Als een bedrijf een vergunning aanvraagt, moet dit bedrijf zich houden aan regels voor luchtkwaliteit. De Omgevingsdienst Groene Metropool (ODGM) controleert en meet of bedrijven zich aan deze regels houden
• Samenwerking met inwoners en bedrijven om de luchtkwaliteit rond bedrijventerrein TPN-West te verbeteren

Maatregel bron ‘bouwmachines’:

Bouwmachines zijn voertuigen bij bouwprojecten zoals heftrucks, hijskranen, graafmachines en betonmixers. Om de uitstoot van deze machines te verlagen en uiteindelijk te vervangen door elektrische machines, zijn we als gemeente aangesloten bij de afspraken voor Schoon en Emissieloos Bouwen. Het gaat hierbij om afspraken tussen Rijksoverheid, provincies, waterschappen, een aantal gemeenten, bouwverenigingen en partijen die bouwopdrachten geven.

Schone Lucht Akkoord

Samenwerken op landelijk niveau is belangrijk omdat de luchtkwaliteit in Nijmegen ook beïnvloed wordt door andere gemeenten en zelfs landen naast ons. Daarom zijn we als gemeente aangesloten bij het Schone Lucht Akkoord samen met de Rijksoverheid, provincies en andere gemeenten. De organisaties die meedoen spreken in dit akkoord af dat ze willen voldoen aan strengere eisen voor luchtkwaliteit dan de wet verplicht. Binnen dit akkoord is er extra geld voor projecten die de luchtkwaliteit verbeteren, delen we kennis, nemen we deel aan werkgroepen en proefprojecten.

Naast de maatregelen die wij nemen, kunt u natuurlijk ook zelf helpen om de lucht schoner te krijgen. 

Bijvoorbeeld:

• Vaker lopen, de fiets pakken, bus of trein in plaats van de auto
• Elektrisch rijden. Gebruik bijvoorbeeld een elektrische fiets of auto bij een deelpunt (eHub)
• Auto delen met familie, vrienden of mensen in de buurt
• Zo min mogelijk hout stoken in (buiten)kachels of open haard. Gebruik bij het barbecueën als het kan een elektrische BBQ

• Dit kan voor houtstook op de stookwijzer, uw melding wordt via hen doorgestuurd naar de gemeente
• Heeft u overlast zoals geluid, lawaai, geur of stank van bedrijven of binnenvaartschepen? Geef het door via Milieuklacht Gelderland

De luchtkwaliteit wordt door veel bronnen beïnvloed. Deze zijn ongeveer te verdelen in 5 groepen: 

• Verkeer
• Binnenvaart
• Huishoudens
• Industrie
• Bouwmachines

Welke stoffen uitgestoten worden, hangt af van de bron. Er is een verschil in uitstoot van stoffen en de concentratie die in totaal in de lucht zit. 

Het figuur en de tabel hieronder gaan over de uitstoot van de verschillende Nijmeegse bronnen (2023). Hier is duidelijk te zien dat stikstofdioxide (NO₂) in Nijmegen vooral van het verkeer en de binnenvaart komt. Houtstook van huishoudens is een grote bron van fijnstof (PM10 en PM2,5). Het verkeer, en dan vooral oude brommers, is een grote bron van benzeen. Maar ook bij het gebruik van muurverf in huis en het stoken van hout komt benzeen vrij.

Zit er te veel van deze stoffen in de lucht? Dan kan dit slecht zijn voor uw gezondheid. Daarom heeft elke stof een grenswaarde: hoeveel er maximaal van deze stof in de lucht mag zijn. Volgens de grenswaarden die nu gelden, is de lucht in Nijmegen schoon genoeg. Zie hiervoor ook onze metingen van de luchtkwaliteit.

Vanaf 2030 gelden er strengere grenswaarden: dus hoeveel van een stof er maximaal in de lucht mag zijn. In de tabel hieronder ziet u de grenswaarden die er nu zijn, de strengere grenswaarden en het doel voor het Schone Lucht Akkoord.

We verwachten in Nijmegen de strengere grenswaarden te halen in 2030. Alleen op een paar plekken langs drukke wegen is dat niet zeker. Om te zorgen dat we de strengere grenswaarden halen, moeten we de luchtkwaliteit in onze stad blijven verbeteren en controleren. We schrijven jaarlijks een rapport om te controleren of de verbetering volgens planning gaat. Zie het rapport van 2025 (pdf).

Beleidsstukken en besluiten over schone lucht vindt u op nijmegen.bestuurlijkeinformatie.nl. Zoek bijvoorbeeld op “luchtkwaliteit”, “west en weurt” of “houtstook”. De meest nieuwe documenten vindt u door te sorteren op ‘datum: aflopend’.

Op ons archiefweb kunt u ook informatie terugvinden die op de oude website West en Weurt stond.

Blijf op de hoogte over luchtkwaliteit in Nijmegen-West en Weurt. Meld u aan voor de nieuwsbrief.